De AI-economie hangt aan een handvol schakels
De export van AI-gerelateerde goederen verdubbelde in tien jaar tot 2.800 miljard euro in 2024, waarvan 65 procent uit Azië komt. In vrijwel elke schakel domineren enkele spelers. TSMC maakt het leeuwendeel van de meest geavanceerde AI-chips, NVIDIA heeft ruim 80 procent van het chipontwerp in handen en ASML is de enige leverancier van de machines voor de meest geavanceerde chips. Nederland staat met 77 miljard euro aan export wereldwijd op de elfde plaats, vooral dankzij chipmachines en netwerkapparatuur.
Die positie maakt Nederland ook kwetsbaar. Dat bleek bij de Nexperia-affaire in het najaar van 2025. Nadat Nederland ingreep bij het bedrijf, beperkte China de export van zijn chips. Europese autofabrikanten kampten binnen weken met tekorten, omdat alternatieven niet snel gecertificeerd konden worden. De EU en Nederland zetten in op meer inzicht in toeleveringsketens, alternatieve leveranciers en partnerschappen. Smid steunt diversificatie, maar waarschuwt dat de positie van spelers als TSMC en ASML op korte termijn nauwelijks te doorbreken is. Weerbaarheid vraagt daarmee niet alleen om spreiding, maar vooral om realistisch zicht op de afhankelijkheden die blijven.
Dit is een samenvatting van het volledige artikel op de site van Me Judice.